Wycofane Dolary Nowozelandzkie
Dolar nowozelandzki (NZD, symbol $ lub NZ$) to oficjalna waluta Nowej Zelandii oraz kilku powiązanych z nią terytoriów pacyficznych (m.in. Wysp Cooka, Niue i Pitcairn). W świecie finansów potocznie nazywany jest „kiwi” – od narodowego ptaka Nowej Zelandii, którego wizerunek zdobi monetę jednodolarową. Za emisję waluty odpowiada Bank Rezerw Nowej Zelandii (Reserve Bank of New Zealand – RBNZ).
Nowa Zelandia poszła w ślady Australii i już w 1999 roku całkowicie zrezygnowała z papieru, przechodząc na banknoty polimerowe (plastikowe).
Wycofane-Banknoty.pl
ul. Kobielska 23
Godziny pracy:
pn.-cz.: 10:30 – 17:30
piątek : 10:30 – 15:00
sb.-nd.: NIECZYNNE
Zasady ważności – Czy stare dolary nowozelandzkie przepadły?
Polityka banku centralnego Nowej Zelandii (RBNZ) jest identyczna jak w sąsiedniej Australii:
Wszystkie banknoty wyemitowane przez Reserve Bank of New Zealand od 1967 roku (w tym dawne edycje papierowe) zachowują status prawnego środka płatniczego i nigdy nie tracą swojej nominalnej wartości.
Oznacza to, że banknoty te nie mają terminu ważności, po którym stają się bezwartościowe. Jednak to, czy dany banknot sprzedasz w zwykłym polskim kantorze, zależy od serii, z której pochodzi.
Przegląd serii polimerowych (Plastikowych)
W codziennym obrocie i w handlu międzynarodowym funkcjonują obecnie dwie serie plastikowe (polimerowe). Obie są w 100% ważne i przedstawiają te same wybitne osobistości oraz ptaki na rewersach:
1. Seria 7: „Brighter Money” (W obiegu od 2015 r.)
To najnowsza i aktualnie obowiązująca seria. Charakteryzuje się niezwykle żywymi, jaskrawymi kolorami oraz znacznie większym, w pełni przezroczystym okienkiem zabezpieczającym, wewnątrz którego wtopione są metaliczne i trójwymiarowe elementy (np. barwny ptak zmieniający kolor przy pochyleniu oraz zarys mapy Nowej Zelandii).
5 dolarów (Pomarańczowy): Sir Edmund Hillary (pierwszy zdobywca Mount Everestu) / pingwin żółtooki (hoiho).
10 dolarów (Niebieski): Kate Sheppard (liderka ruchu sufrażystek) / kaczka niebieska (whio).
20 dolarów (Zielony): Królowa Elżbieta II / sokół nowozelandzki (kārearea).
(Uwaga: RBNZ potwierdził, że wizerunek zmarłej królowej zostanie w przyszłości zastąpiony portretem króla Karola III, jednak zmiana ta będzie wprowadzana powoli i bez wycofywania starych banknotów).
50 dolarów (Fioletowy): Sir Āpirana Ngata (polityk i prawnik zasłużony dla kultury Maorysów) / koralówka modra (kōkako).
100 dolarów (Czerwony): Lord Rutherford of Nelson (ojciec fizyki jądrowej) / zwiastunnik południowy (mōhua).
2. Seria 6 (W obiegu w latach 1999–2015)
To pierwsza generacja plastikowych banknotów w tym kraju. Przedstawia te same postacie, ale okienko przezroczyste jest znacznie mniejsze i znajduje się po lewej stronie banknotu (ma kształt liścia paproci, a w środku wytłoczony jest nominał). Te banknoty są nadal w 100% ważne w sklepach w Nowej Zelandii.
Gdzie i jak wymienić dolary nowozelandzkie (NZD)?
1. Banknoty plastikowe (Seria 6 i Seria 7)
W Polsce: Obie serie polimerowe (zarówno te z dużym, jak i małym okienkiem) są traktowane przez polski rynek jako w pełni obiegowe. Sprzedasz je w większości większych kantorów stacjonarnych w Polsce (np. kantorkobielska.pl) oraz w kantorach internetowych.
W Nowej Zelandii: Zapłacisz nimi bez przeszkód w każdym sklepie, restauracji czy automacie.
2. Bardzo stare banknoty papierowe (Seria 5 i starsze – sprzed 1999 r.)
Jeśli posiadasz stare, papierowe dolary nowozelandzkie (np. serię z lat 90. z wizerunkami ptaków na awersach):
W Polsce: Zwykłe kantory odmówią ich zakupu. Musisz udać się do specjalistycznego skupu walut wycofanych z obiegu – takiego jak wycofane-banknoty.pl
W Nowej Zelandii: Sklepy i punkty usługowe nie mają już obowiązku przyjmowania papierowej gotówki. Papierowe banknoty można jednak bezpłatnie wymienić na nowe, plastikowe wersje w każdym banku komercyjnym na terenie Nowej Zelandii (np. ANZ, ASB, BNZ, Westpac). Można je również przesłać pocztą bezpośrednio do Reserve Bank of New Zealand w Wellington w celu wypłaty równowartości na konto.
Bilon – Zmiany w monetach nowozelandzkich
Monety obiegowe Nowej Zelandii to: 10¢, 20¢, 50¢ (srebrne) oraz 1$ i 2$ (złote).
W 2006 roku Nowa Zelandia przeprowadziła radykalną reformę bilonu, która ma kluczowe znaczenie dla osób posiadających starsze monety:
Zmniejszenie monet: Monety 10, 20 i 50 centów zostały drastycznie pomniejszone, a do ich produkcji użyto lżejszych stopów stali.
Unieważnienie starych monet: Wszystkie duże, ciężkie monety centowe bite przed 2006 rokiem utraciły status prawnego środka płatniczego. Nie mają już żadnej wartości użytkowej i można je oddać jedynie w banku centralnym.
Los monet 1¢ i 2¢: Zostały całkowicie wycofane z obiegu i unieważnione już w 1990 roku (ceny gotówkowe są zaokrąglane do najbliższych 10 centów).
Pamiętaj: Żaden polski kantor nie skupuje monet dolarowych ani centowych z Nowej Zelandii. Podobnie jak w przypadku innych odległych walut, bilon warto wydać do zera na lotnisku w Auckland lub Christchurch przed wylotem do Europy.
